پاکستان با هدف میانجیگری برای دستیابی به یک توافق نهایی، تلاشهای دیپلماتیک خود را برای احیای مذاکرات میان ایران و ایالات متحده افزایش داده است. در همین چارچوب، عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، در سفر به تهران با محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس و مذاکرهکننده ارشد ایران، دیدار و گفتوگو کرد.
این رایزنیهای سطح بالا، تنها چند روز پس از میزبانی اسلامآباد از هیئتهای نمایندگی ایران و آمریکا صورت میگیرد. اگرچه دور اول این گفتوگوها بدون نتیجه قطعی پایان یافت، اما منابع دیپلماتیک از اعلام آمادگی طرفین برای ادامه مسیر خبر میدهند.
به گفته مقامات پاکستانی، تیمهای فنی دو کشور در حال حاضر تبادلات غیرمستقیم را با هدف تبدیل دور بعدی گفتوگوها به امضای توافق ادامه میدهند. کاخ سفید نیز اسلامآباد را به عنوان محتملترین مکان برای میزبانی از این نشست احتمالی پیشنهاد داده است.
محورهای کلیدی مذاکرات
برنامه هستهای ایران همچنان هسته اصلی این تنشهاست. بر اساس گزارشهای منتشر شده از سوی منابع پاکستانی، تهران در اصل با طرح نظارت طرف ثالث بر فعالیتهای هستهای خود موافقت کرده است؛ پیشنهادی که شامل نقشآفرینی چهار کشور در کنار نظارتهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی خواهد بود.
در سوی دیگر، واشنگتن همچنان بر اعمال محدودیتهای سختگیرانه و طولانیمدت بر غنیسازی اورانیوم تأکید دارد و گزارشها از درخواست آمریکا برای تعلیق ۲۰ ساله غنیسازی در قبال رفع تحریمها حکایت دارد، در حالی که تهران خواستار دوره زمانی کوتاهتری است. همچنین، دریافت تضمینهای امنیتی در برابر حملات احتمالی آمریکا و اسرائیل، یکی از مطالبات جدی ایران برای هرگونه توافق آتی است.
تلاشهای منطقهای برای تثبیت انرژی
همزمان با این تحرکات، شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، در دیدار با شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، بر لزوم همگرایی منطقهای برای کاهش تنشها تأکید کرد. طرفین در این دیدار، ضرورت تثبیت بازارهای جهانی انرژی و امنیت زنجیرههای تأمین را در سایه بحران فعلی مورد بررسی قرار دادند.
گفتنی است، تداوم تنشها و درگیریهای نظامی که از اواخر فوریه آغاز شده و تاکنون بیش از ۳۳۰۰ کشته و صدها هزار آواره در ایران بر جای گذاشته، نگرانیهای جدی برای کشورهای صادرکننده انرژی از جمله قطر ایجاد کرده است.
با افزایش فعالیتهای دیپلماتیک، امیدها برای برگزاری دور جدید گفتوگوها مستقیم میان تهران و واشنگتن در روزهای پیش رو قوت گرفته است؛ امیدی که به نظر میرسد تنها راهبرد ملموس برای خروج از بحران کنونی باشد.
