رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه، روز جمعه ۳۰ اکتبر در سیزدهمین نشست شورای سران سازمان دولت‌های ترک که با شعار «قرن ترک؛ وحدت در زبان، اندیشه و عمل» در سالن نمایشگاه ملت در مجموعه ریاست‌جمهوری بش‌تپه آنکارا برگزار شد، سخنرانی کرد.
رئیس‌جمهور اردوغان با اشاره به برگزاری مراسم یکصدوسومین سالگرد اعلام جمهوری ترکیه، از سران کشورهای شرکت‌کننده به دلیل حضور در این مراسم قدردانی کرد و گفت که این نشست فرصتی برای گفت‌وگو درباره آینده مشترک دولت‌های ترک است.
وی با تأکید بر اهمیت وحدت و همبستگی میان کشورهای عضو اظهار داشت: در عکس خانوادگی ما، جایی برای جدایی، تفرقه و اختلاف وجود ندارد. همه ما یکی هستیم، در کنار یکدیگر قرار داریم و از ازل تا ابد برادر خواهیم ماند.
رئیس‌جمهور ترکیه با اعلام تحویل ریاست دوره‌ای سازمان دولت‌های ترک از جمهوری آذربایجان به ترکیه گفت که آنکارا در این دوره تلاش خواهد کرد دستاوردهای نهادی سازمان را به نتایج ملموس‌تری تبدیل کند.
رئیس‌جمهور اردوغان با اشاره به شعار نشست، وحدت در زبان را به معنای حفظ و توسعه میراث مشترک و تقویت درک متقابل، وحدت در اندیشه را به معنای همگرایی پیرامون اهداف و راهبردهای مشترک و وحدت در عمل را به معنای تبدیل تصمیم‌ها به نتایج عملی توصیف کرد.
وی گسترش استفاده از زبان مشترک، حمایت از فعالیت‌های فرهنگی و ورزشی، تسهیل سفر میان دولت‌های عضو، تقویت نهاد خانواده و حمایت از نقش زنان را از جمله زمینه‌های مورد توجه ترکیه در دوران ریاست دوره‌ای سازمان برشمرد.
رئیس‌جمهور اردوغان همچنین ابراز امیدواری کرد که ترکمنستان در آینده‌ای نزدیک به عضویت کامل سازمان دولت‌های ترک درآید و ارتباطات این سازمان با جمهوری ترک قبرس شمالی افزایش یابد.
تأکید بر دیپلماسی در قبال ایران و حمایت از صلح در قفقاز جنوبی
رئیس‌جمهور ترکیه در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تحولات منطقه‌ای تأکید کرد که اختلافات و درگیری‌های منطقه نه‌تنها منفعتی برای طرف‌های درگیر ندارند، بلکه پیامدهای سنگینی بر اقتصاد جهانی، تجارت و بازارهای انرژی بر جای می‌گذارند.
اردوغان با اشاره به افزایش دوباره تنش‌ها در ارتباط با ایران اظهار داشت: امیدواریم تنش‌ها در ارتباط با ایران که اخیراً بار دیگر افزایش یافته است، به جای استفاده از سلاح، از مسیر دیپلماسی حل‌وفصل شود.
وی همچنین با تأکید بر اهمیت برقراری صلح و ثبات در قفقاز جنوبی گفت که تحقق این هدف فرصت‌های مهمی را برای کشورهای منطقه و سراسر جهان ترک فراهم خواهد کرد.
اردوغان از گفت‌وگوهای آذربایجان با ارمنستان حمایت کرد و تأکید کرد که ترکیه به مشارکت خود در تلاش‌ها برای دستیابی به صلح پایدار ادامه خواهد داد.
درخواست برای افزایش تلاش‌های دولت‌های ترک در حمایت از فلسطین
رئیس‌جمهور ترکیه در ادامه سخنان خود، مسئله فلسطین را زخمی التیام‌نیافته توصیف کرد و خواستار افزایش تلاش‌های دولت‌های ترک برای دستیابی به راه‌حلی عادلانه در این زمینه شد.
اردوغان تأکید کرد که دولت‌های عضو سازمان دولت‌های ترک باید برای ارسال کمک‌های بشردوستانه به غزه و آغاز هرچه سریع‌تر فعالیت‌های بازسازی در این منطقه، مشارکت و حمایت لازم را فراهم کنند.
وی همچنین بر تداوم حمایت از تشکیل دولت مستقل و دارای حاکمیت فلسطین بر اساس مرزهای سال ۱۹۶۷ و به پایتختی قدس شرقی تأکید کرد.
گسترش همکاری‌های اقتصادی، تجاری و حمل‌ونقل
رئیس‌جمهور اردوغان با اشاره به ظرفیت‌های اقتصادی و راهبردی کشورهای عضو سازمان دولت‌های ترک اظهار داشت که این کشورها می‌توانند با تقویت همکاری‌های مشترک، جهان ترک را به مرکزی قدرتمند در حوزه تجارت، حمل‌ونقل و انرژی تبدیل کنند.
وی کریدور میانی شرق-غرب ترانس‌خزر را مسیری راهبردی توصیف کرد که در شکل‌دهی به تجارت آینده نقش خواهد داشت.
رئیس‌جمهور ترکیه همچنین بر ضرورت توجه به حساسیت‌های ملی کشورهای عضو و گسترش منافع مشترک بر اساس رویکرد برد-برد تأکید کرد.
توسعه همکاری‌ها در حوزه فناوری، هوش مصنوعی و امنیت سایبری
رئیس‌جمهور اردوغان در بخش دیگری از سخنان خود، امنیت سایبری را به اندازه امنیت زمینی، هوایی و دریایی حیاتی توصیف کرد و خواستار امضا و اجرای هرچه سریع‌تر تفاهم‌نامه امنیت سایبری و همکاری‌های سایبری میان کشورهای عضو شد.
وی تسریع در اجرای پروژه ماهواره مشترک، ایجاد پلتفرم مشترک تجارت دیجیتال برای پیوند بازارهای کشورهای عضو و توسعه یک مدل زبانی بزرگ ترکی شامل گروه‌های زبانی اوغوز، قبچاق و قارلوق را از دیگر زمینه‌های همکاری برشمرد.
رئیس‌جمهور ترکیه اعلام کرد که آنکارا در دوران ریاست دوره‌ای خود، برنامه اقدام هوش مصنوعی و توسعه دیجیتال را با رویکردی نتیجه‌محور و با پرهیز از اقدامات تکراری پیش خواهد برد.
اردوغان همچنین نهایی شدن راهبرد سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ و توافق‌نامه مشارکت راهبردی و دوستی ابدی را از اولویت‌های مهم سازمان دانست.
وی در ادامه با اشاره به میزبانی ترکیه از نشست سران کاپ۳۱ در روزهای ۱۱ و ۱۲ نوامبر در آنتالیا، از سران کشورهای عضو برای حضور در این نشست دعوت کرد.
اردوغان در پایان از کوبانیچ‌بک اومورالیف، دبیرکل پیشین سازمان دولت‌های ترک، به دلیل خدماتش از سال ۲۰۲۲ قدردانی کرد و برای میروحید عظیم‌اف، دبیرکل جدید این سازمان، آرزوی موفقیت کرد.
رئیس‌جمهور ترکیه تأکید کرد که آنکارا ریاست دوره‌ای سازمان دولت‌های ترک را مسئولیتی سنگین و امانتی ارزشمند می‌داند و برای انجام شایسته این مسئولیت تلاش خواهد کرد.
